aktualizowano 19-03-2009
klisze foto-naświetlarki, jest to błona fotograficzna potrzebna żeby z niej naświetlić formę drukarską w postaci blachy offsetowej, lub formy sitodrukowej, tampondrukowej
Przedstawiamy Państwu skrócony cennik wykonania klisz z foto-maświetlarki:
| wielkość kliszy (tak jak druk) | cena przy rozdzielczośći 2400 DPI |
| A-5 | 20 zł/kolor |
| A-4 | 30 zł/kolor |
| A-3 | 30 zł/kolor |
| A-2 | 40 zł/kolor |
Praktycznie klisza z foto-maświetlarki potrzebna jest przy wykonywaniu każdej formy drukarskiej. Jednakże w niektórych mniej skomplikowanych pracach możemy się posłużyć wydrukiem na błonie HP wykonanym na drukarce laserowej 1200 DPI. Koszt takiego wydruku 5 zł/ na każdy kolor.
Offset
Offset jest techniką druku płaskiego, tzn. że elementy drukujące i niedrukujące
matrycy
znajdują się na tej samej wysokości.
W technice tej wykorzystuje się zjawisko wzajemnego odpychania się czynnika
drukującego - tłuszczu i niedrukującego - wody.
Matryca jest przygotowana w ten sposób, że miejsca drukujące są oleofilne
tzn. odpychające wodę a przyciągające tłustą farbę.
Natomiast miejsca niedrukujące (hydrofilne) przyciągają wodne roztwory
nawilżające.
Odpowiednie chemiczne składniki farb offsetowych oraz dodatki do wody
mają na celu zapobiegnięcie niekorzystnemu dla druku, zjawisku emulgacji,
czyli wzajemnego przenikania się się drobnych cząsteczek niemieszalnych
substancji - farby i wody.
Tak jak linotyp reprezentował technikę składu dostosowaną do druku wypukłego,
tak offset kojarzony jest z fotoskładem, technikami uzyskiwania pożądanego
obrazu
druku na kliszy fotograficznej, z której stykowo naświetlane są formy
drukarskie.
Ale pierwszymi maszynami zastosowanymi do fotoskładu były odpowiednio
przerobione linotypy.
W linotypowych matrycach znaku umieszczono pod szkiełkiem kliszę z obrazem znaku
pisarskiego.
Konstruowano liczne systemy foto-mechaniczne naświetlania na kliszę kolejnych
znaków wybieranych
ze wzorników w postaci wymiennych ramek lub obrotowych tarcz.
Forma Kopiowa-Klisze
Obecnie do wykonania matrycy offsetowej, jako tzw. forma kopiowa,
wymagany jest diapozytyw nieczytelny od strony emulsji,
tzn. naświetlony w ten sposób aby obraz na kliszy położonej na stole,
skierowanej emulsją w kierunku twarzy oglądającego był lustrzanym odbiciem.
Po przyłożeniu diapozytywu do matrycy w celu jej naświetlenia,
emulsją kliszy do emulsji matrycy otrzymujemy obraz czytelny.
Ze względu na wałek pośredni, przenoszący farbę z matrycy na papier,
lustrzane odbicie obrazu na matrycy jest zbędne. Formy kopiowe są wykonywane
przy pomocy naświetlarek CTF (Computer to Film) do filmów, sterowanych przy
pomocy
komputera RIP (Raster Image Processor), na bazie plików elektronicznych
przygotowanych
na stanowiskach DTP (Desktop Publishing).
Dane wnoszone były do maszyny za pośrednictwem papierowej taśmy
perforowanej -- uniwersalanego nośnika danych tej epoki.
Jednak skomplikowane mechanizmy doboru i pozycjonowania wzorników były zawsze
nie dość szybkie i precyzyjne w stosunku do rosnących potrzeb i możliwości.
Rozwój elektroniki umożliwił w końcu porzucenie fizycznych wzorników i
naświetlanie
znaku za pomocą błysku lampy oscyloskopowej (a więc podobnej do dzisiejszego
monitora komputerowego).
Lampa sterowana była przez dedykowany komputer, który zarówno realizował program
składu,
jak i sięgał po elektroniczne zapisy obrazów znaków.
W tym celu wzory liter musiały zostać zdigitalizowane, czyli -- jak byśmy to
powiedzieli dzisiaj -- przekształcone na bitmapy.
Do digitalizacji czcionek służyły początkowo osobne urządzenia, współpracujące z
naświetlarką.
Dane o czcionkach przechowywane były (niczym w magazynach matryc linotypu) w
osobnej
pamięci taśmowej lub dyskowej. Pamięć operacyjna ówczesnych komputerów była
bowiem niewielka, 16--32 KB
Forma drukowa-Blachy
Offset wykorzystuje jako matrycę cienką blachę aluminiową,
zmatowioną dla uzyskania większej powierzchni nośnej dla czynników: drukującego
i nawilżającego.
Następnie matryca zostaje pokryta emulsją światłoczułą.
Po nałożeniu diapozytywu (obrazu naświetlonego na przezroczystym podłożu)
zostaje naświetlona w kopioramie silnym światłem UV.
Najczęściej stosowane są emulsje pozytywowe.
Miejsca poddane działaniu światła zostają "wymyte" w chemicznym procesie
wywołania obrazu na matrycy.
Miejsca nienaświetlone, w których emulsja pozostała, są podatne na przyjmowanie
farby.
Ta technika druku czasem nazywana jest współczesną litografią, gdyż wywodzi się
z techniki
litografii, w której matrycą był specjalnie przygotowany kamień.
Na niego nanoszono obraz ręcznie lub później fotograficznie.